Solucan Gübresi Bilgi Portalı 03 Aralk 2016

Solucanlar – Üremeleri – Yaşamları I

Solucanlar – Üremeleri – Yaşamları I

Solucanlar – Üremeleri – Yaşamları I

Merak Ettikleriniz:

Solucanlar yumurtlar mı? Kaç tane ve ne sıklıkla yumurtlarlar? Bir kompost solucanının ömrü ne kadardır? Solucanlarım öldüklerinde onlara ne olur?

Duymak İstedikleriniz:

Solucanlar bir tür “yumurta” üretirler ama esasen bunlara “kokon” denir ve potansiyel olarak her bir kokon birçok döllenmiş yumurta içerir. Solucanlar

kokonlar

Yetişkinler solucanlar hem erkek hem de dişi üreme organlarına sahiptirler, yani çift cinsiyetlidirler.  Bununla birlikte, hemen hemen tüm türler çapraz döllenme (yani iki kişinin çiftleşmesi) yoluyla ürerler. Solucanlarda iki ayrı birey birleşerek birbirlerine karşılıklı olarak sperm transfer ederler. Solucanların baş kısmına yakın olan ve kalın bir halka şeklinde görünen Clitellum bölgesi kalın bir mukus halkası üretir. Ardından salgılanan bir başka madde ise bu mukus halkasının sertleşmesini sağlar. Solucanlar

Daha sonraki aşamada solucanlar, oluşan bu mukus halkasının içine kendi yumurtalarını ve eşinden aldığı spermleri doldurur. Sertleşmiş olan bu mukus halkası solucanın vücudundan ayrıldığı sırada her iki ucu büzülerek kapanır. İşte bu şeye kokon denir. Bir solucan eşinden aldığı ve vücudunda depoladığı spermler bitene kadar kokon üretmeye devam eder.

Kırmızı solucan örneğinde (Eisenia fetida), her bir kokon tipik olarak 2 veya 3 yavru solucan üretir (fakat bu rakam çeşitli çalışmalara göre 0-20 arası değişebilmektedir). Bu yavru solucanlar, eğer koşullar uygunsa genel olarak 2-6 hafta içinde kokondan çıkarlar. Ancak unutmamak gerekir ki, bu belirtilen veriler herhangi bir koşulda değiştirilemez değildir.

Bir kokondan yavru bir solucanın çıkması sürecini etkileyen birçok farklı ve önemli etmen vardır, ki bu etmenler hep söylendiği gibi sadece ısı ve nemden ibaret değildir. Kötü koşulların geçerli olduğunu varsayacak olursak, kokonlar aylar ve hatta yıllar boyunca uyku durumunda beklemede kalabilirler, ta ki koşullar iyileşinceye kadar.

üreme

Kokon üretimi esasen, normal toprak solucanlarının tersine, kompost solucanları için oldukça değerli bir mekanizmadır; çünkü kompost solucanları mevcut organik atıkları tükettikleri için içinde bulundukları habitatları oldukça hızlı bir şekilde ayrışmaktadır. Koşullar kötüye gittiği için de, solucan ölümlerinin bertarafı için kokon üretimi artacaktır. Bazı üreticiler, solucanların bulundukları ortamı bilinçli olarak kuru tutarak kokon sayısının artmasını sağlıyorlar. Daha sonra ortam koşullarını iyileştirerek bu kokonlardan öncekine göre daha fazla yavru çıkmasını sağlıyorlar. (Not: Eğer elinizde yeterli sayıda solucanınız yoksa bu deneyi yapmayınız. Aksi halde eldekinden de olabilirsiniz.)

Erişkin bir solucan bir kez kokon üretmeye başladığında sürekli olarak üretmeye devam eder. Ancak tekrar belirtmek gerekirse, üretim oranı oldukça değişkendir ve ayrıca birçok farklı etmene bağlı olarak da değişmektedir.

Neuhauser ve arkadaşları (1988), kanalizasyon çamuruyla beslenen farklı kompost solucanlarının üreme verimliliğini ölçmüştür: Buldukları sonuca göre ortalama olarak , E. fetida türündeki her bir erişkin solucan 25 C’de haftada 6 kokon üretmektedir; bu da sisteme ortalama olarak 19 yeni yavrunun (kokon başına 1 yavru) katılıyor demektir.

solucan ölümüKokondan çıkan bir yavru solucan erişkin bir solucanın tıpatıp aynısıdır, ancak birkaç farkla: Boyut olarak küçüktür, rengi beyazdır ve erişkinliğinin göstergesi olan clitellum halkası yoktur.

Kompost solucanlarının kesin ömür süreleri üzerine henüz yapılmış ciddi bir çalışma bulunmamaktadır. Bu nedenle bir rakam vermek mümkün olmamaktadır. Bazı kaynaklar toprak solucanlarının daha uzun ömürlü olduklarını belirtmektedir. Ancak bu tespit tam olarak bizim aradığımız yanıt değildir.

Solucanlar öldüğü zaman diğer herhangi bir canlı organizma gibi temel yapı taşlarına ayrışırlar. Solucanların ölü vücutları çok büyük bir hızla çürüyüp ayrışırlar, çünkü mikroorganizmalar için iyi birer besin kaynağı olurlar. Eğer solucan kabınızda kitlesel bir ölüm olmamışsa, neredeyse hiçbir zaman ölü bir solucan göremezsiniz. O denli hızlı ayrışırlar.

Saygılarımla.

Etiketler:

Yorumlar

  1. orhan diyor ki:

    merhaba savaş bey, size 2 sorum olacak cevaplarsanız çok sevinirim. 1.bundan 3 ay önce 4 m2 olan havuzumun icinde yaklaşık 100 bin solucan vardı şimdi solucanları ayırdım ve 5m2 bir havuz yaptım eski havuzumun yarıdan alarak yeni yaptıgım havuza koydum şimdi sorum ise 3 ay önce solucan yumurtasını çok fazla görüyodum ama yeni havuz yaptğımdan beri görmez oldum şu da var ki aşırı derece solucan yavrusu(larva) görmekteyim. yumurta olmadıgı halde veya ben görmüyorum, ama aşırı derece larva görüyorum yumurta görmememin nedeni nedir?2. sorum: havuzumu çok sulamıyorum yani nerdeyse 1 aydan fazladır su vermiyorum daha önce verdiğimde ise çok fazla sulamıyordum. ama şimdi solucan havuzum çok ıslak ne yapmalıyım?

    1. Savaş Gönen diyor ki:

      Sayın Orhan,

      solucanların üremesi konusu çok detaylı bir konudur ve üzerinde birçok çalışma da yürütülmektedir. Hangi tür atıklar üremeyi teşvik etmektedir? Hangi koşullarda solucanların üreme eğilimleri artar? vs… Sizin durumunuzda ne olmuş olabilir?

      İlk olarak solucanların üreme faaliyetleri kış aylarında doğal olarak yavaşlamaktadır. Bu nedenle olası bir üreme artışı önümüzdeki süreçte yeniden hızlanacaktır. Bunun yanı sıra solucanların yer değiştirmesi, sistem içindeyken çok fazla rahatsız edilmeleri üremelerini etkiler. Bir yerden başka bir yere nakledilen solucanlar üzerindeki stresi atıncaya kadar üreme faaliyeti içine giremeyebilirler. Ben bu nedenle SAS tekniğini öneriyorum. Çünkü solucanların rahatsız olmadan veya en az şekilde rahatsız olduğu bir sistemdir.Siz solucanları ayırdığınız için bu durum geçici bir durgunluk yaratmış olabilir.
      Bir diğer neden, mevcut sistemde solucanlar yeterli sayıya erişmiş iseler doğal olarak üreme faaliyetlerinde yavaşlama olur. Yeni havuzlarında tekrar maksimum sayıya erişmek için bir süre sonra üremeye başlarlar.
      Ayrıca verilen yem üreme açısından çok önemli. Hem gerçekten temiz, ve kaliteli olmalı hem de sürekli değişen bir içerikte olmamalı. Örneğin verilen yemin içerisinde kalsiyum oranı düşükse solucanlar yeterince kokon oluşturamazlar. Bu nedenle hazırlana yeme zaman zaman eser miktarda da olsa tarım kireci takviye edilebilir.
      Solucan kabında gördüğünüz yavruların tamamı yavru solucan olmayabilir. POTWORMS denilen küçük beyaz solucanlardır muhtemelen. Bunlar da bir tür solucandır ve büyümezler. Çok daha dayanıklıdırlar, sürekli olarak çoğalırlar ve fazla sayıda olurlarsa solucanların yemine ortak olurlar. Bu durumda asıl solucanlarımızın besin eksikliği nedeniyle yaşamları riske girebilir. Bu beyaz solucanlar aradan geçen onca zaman rağmen hiç büyümezler. Gerçek yavru kırmızı solucanlar ise ortalama 3-4 hafta içinde belirgin bir biçimde büyümüş ve renklenmiş olacaklardır. Beyaz solucanlar aşırı asidik ve aşırı nemli ortamlarda büyürler. Eğer kabınız çok ıslaksa bu ortamda rahatlıkla çoğalırlar.

      Havuzunuz, havaların ısınmasıyla beraber kurumaya başlayacaktır. Hava sıcaklıkları düşük olduğu için ve eğer bu arada verdiğiniz yem de fazla su içeriyorsa ıslaklığın nedeni bu olabilir.

      Saygılarımla.

      1. orhan diyor ki:

        Cok tessekkur ederim iyi calismalar dilerim….

        1. Savaş Gönen diyor ki:

          Rica ederim.

          size de iyi çalışmalar…

      2. orhan diyor ki:

        peki savas bey size zahmet olmzsa bi sorum daha olcak havuzum daki asit oranini nasil inderebilirim kurutunca asit orani duser mi ?

        1. Savaş Gönen diyor ki:

          Kurutunca asit oranı düşmez. Kurutma yerine fazla nemini alma dersek daha doğru olacaktır. Fazla nemini almak için sisteme biraz kuru malzeme katılabilir. Örneğin varsa nem oranı düşük yeni yem veya ince ince doğranmış gazete kağıdı eklenebilir. Kuru malzeme gazla nemi alır ve sistem dengeye oturur.

          Asidi indirgemeden önce gerçekten asidin yüksek olup olmadığına bakmanız gerek. Bunun için hassas ölçüm yapan cihazlar var. Piyasada ölçüm cihazları satılıyor ama çoğu bu sistemi ölçemez. Ancak asidi düşürmenin en kolay yolu tarım kireci kullanmaktır.Dikkat, normal inşaat veya badana kireci değil. Tarımda kullanılan kireç. O şekilde sorup araştırırsanız bilgiye ulaşabilirsiniz. Ya da küçük ölçekli bir kullanımsa un kıvamına getirilmiş yumurta kabukları da kullanılabilir. Tarım kirecini veya yumurta kabuğunu eser miktarda kullanmalısınız.

          Saygılarımla.

  2. macrol diyor ki:

    selamın aleyküm savaş hocam kolay gelsin
    ortam kuru oldugunda solucanların hızlı bir şekilde üreme gercekleriş ama sayı az ise ölüme terk etmiş olursunuz dediniz ya sayı burada kaç olmalı ve Kırmızı solucan(Eisenia fetida) bıraktıgı kokondan beyaz solucan çıkıyor az önceki bir yorumda bunların büyümez dediniz yanı almış oldugumuz solucanlar kırmızı solucan değilmi

    1. Savaş Gönen diyor ki:

      Sayın macrol,

      sistemi normalden fazla kuru tutmaktaki amaç solucanlara, sanki nesilleri tehlikeye giriyormuş hissi vermektir. Bu durumda solucanlar kokon üretimine teşvik edilmiş oluyor. Çünkü kokonlar birçok kötü koşula oldukça fazla dayanıklıdırlar. Ancak bu yöntem denenen bir yöntemdir. Öyle aman aman herkes deneyip başarılı sonuçlar almış mıdır? Henüz bu yönde bana dönüşler olmadı. Neden sayı az olursa mevcudu yitirebilirsiniz dedim, çünkü aynı solucanlar garip bir şekilde koşullar kötüye gittiğinde çiftleşmek ve kokon üretmek yerine sistemden uzaklaşarak ölmeye de meyledebilirler. Solucanların davranışlarının altında yatan etmenler henüz tam anlamıyla çalışılmış konular değildir.

      Yukarıdaki yorumda bahsettiğim şeyi yanlış anlamışsınız. Kokondan çıkan solucanlar da beyazdır, potworms denilen solucanlar da beyazdır. Kokondon çıkan solucan ilk etapta bu beyaz solucanlara çok benzer. Ancak ortalama bir hafta içinde büyümeye ve kırmızı renk almaya başlarlar. Burada bahsedilen beyaz solucanlar sistem çok fazla nemliyse veya asidik ise hızla ürerler. Birçok yeni başlayan bu beyaz solucanları yavru solucan sanır, ancak değildir. Bahsetmek istediğim şey budur.

      Saygılarımla.

  3. İbrahim Bayrak diyor ki:

    Merhaba Savaş Bey, Elimde sizden aldığım solucanlar ile daha önceden başka yerden aldığım solucanlar var. Hepsini birleştirip tek kaba koymak istiyorum. Bilemedim aralarında cins farkı var mıdır diye, Bir bakabilir misiniz? Fotoğrafları hangi adrese göndereyim? Teşekkürler, iyi çalışmalar.

    1. Savaş Gönen diyor ki:

      Sayın İbrahim,

      vermikem@gmail.com adresine gönderebilirsiniz. Ancak resimden yola çıkarak doğru karar vermek çok zor.

    2. Savaş Gönen diyor ki:

      Sayın ibrahim,

      göndermiş olduğunuz resim aşağıdadır.

      solucanlar

      Ancak resimden yola çıkarak türlerin aynı olup olmadığını belirtmek zor gibi. Birbirlerine benzemekle beraber, çoğu zaman bazı türler birbirlerinden çok küçük farklarla ayrılmaktadır. Her şeyden önce türleri belirlemek için kontrol edeceğimiz solucanların tamemen erişkin olması, yani Clitellum denilen halkalarının oluşmuş olması gerekmektedir.

      Bence kaynağından emin olmadıkça farklı yerlerden aldığınız türleri aynı sisteme koymayın. Biri diğerine baskın gelebilir.

      Saygılarımla.

Yorum Yaz