Solucan Gübresi Bilgi Portalı 08 Aralk 2016

Deniz Yosunu Özütü ve Organik Gübre Olarak Kullanımı

Deniz Yosunu Özütü ve Organik Gübre Olarak Kullanımı

Bazı Deniz Yosunu (Alg) Özütlerinin Sebze Yetiştiriciliğinde Organik Gübre Olarak Kullanımı

Dünya nüfusunun hızlı artışı, tarımda birim alandan daha fazla verim alabilmek için sentetik kimyevi gübre ve ilaçların yoğun olarak kullanılması ile toprak, su ve biyolojik çeşitlilik gibi doğal kaynakların yok olmasına neden olmuştur. Tarımsal üretimde yoğun girdi kullanımının insan ve çevre sağlığı üzerinde oluşturduğu olumsuz etkilerin giderilmesi yüksek maliyetler gerektirdiğinden atık suların geri kazanımı, gereken düzeylerde sentetik gübre- pestisit ve su kullanımı gibi bazı önlemlerin alınması ekonomik bir çözüm olarak gösterilmektedir. Deniz Yosunu
deniz yosunu 3

Son yıllarda ekolojik sistemde hatalı uygulamalar sonucu kaybolan doğal dengeyi yeniden kurmaya yönelik, sentetik kimyasal ilaçlar ve gübrelerin kullanımı yerine organik ve yeşil gübreleme, münavebe, toprağın muhafazası, bitkinin direncini arttırma, üretimde miktar artışının değil, kalitenin yükselmesini amaçlayan bir üretim şekli benimsenmeye başlamıştır.

Tarımsal üretimde deniz yosunları verim ve kaliteyi arttırmak, bitki büyümesini düzenlemek, hastalık ve zararlılara karşı dayanıklılığı arttırmak ve toprak yapısını iyileştirmek amacıyla dünyanın birçok bölgesinde organik besin kaynağı olarak kullanılmaktadır. Deniz yosunlarının mineral madde içeriği türlere, toplandığı yere, mevsimlere, çevresel ve fizyolojik faktörlere ve ürünün işlenme şekline göre değişim gösterir. Tarımsal üretimde bitkilerin kök diplerine toprağa ve bitkilerin yapraklarına gübre olarak uygulanan deniz yosunu özütleri; sebzeler, ağaçlar, çiçekli bitkiler ve tahıllar üzerinde etkili organik biostimulantlar olarak bilinmektedir. Deniz yosunu ürünlerinin üretim alanlarına ilavesi ile toprağa bol miktarda azot, kalsiyum, magnezyum, mangan, bor, brom, iyot, çinko ve bakır gibi makro ve mikro element aktarımının yapıldığı belirlenmiştir.
Bazı organik gübrelerin marulun mineral madde içeriğine olan etkisini belirlemek amacıyla yapılan bir çalışmada deniz yosunu gübresiyle üretilen marulların kalsiyum, magnezyum, sodyum, demir ve mangan içeriklerinin en yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Bir başka çalışmada tuzlu koşullarda deniz yosunu özü uygulamalarının pırasa tohumlarında çimlenme oranı ve hızını önemli ölçüde arttırdığı bildirilmiştir.

Çoğu zaman deniz yosunu özütü olarak adlandırılan likit, toz ve granül formlardaki ürünler sıcak su ekstraksiyonu, alkali kostik soda ile hidroliz yada cell burst tekniği gibi farklı işlenme şekillerine göre organik ya da deniz yosunu katkılı ürünler olarak sınıflandırılmaktadır. Günümüzde birçok firma deniz yosunlarını alkali hidroliz yöntemine göre değerlendirmekte ve suda çözülebilir formda (toz) pazara sunmaktadır.

katı

Katı

sıvı

Sıvı

granül 0

Granül

Türkiye’de satışa sunulan deniz yosunu bazlı organik gübrelerin dış alıma dayalı ürünler olduğu bilinmektedir. Bitkisel üretimde verimliliğin arttırılması, toprakların fiziksel ve kimyasal yapısının iyileştirilmesi, insan sağlığının korunması ve çevre kirliliğinin önlenmesi amacıyla Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından hazırlanan yönetmeliğe göre deniz yosunu içeren gübreler “organik gübreler’’ ve “özel gübreler “ sınıfına dahil edilmektedir.

Ulva rigida Agardh

Ulva rigida Agardh

Gracilaria verrucosa (Kırmızı)

Gracilaria verrucosa

Türkiye’de satışa sunulan bazı ithal deniz yosunu gübrelerinin kuvvetli kök oluşumuna yardımcı olduğu, bitkilerin topraktan daha fazla yararlanmasını sağladığı, bitkilerde klorofil oluşumunu hızlandırarak yeşil aksamın artmasını buna bağlı olarak daha çok karbonhidrat, protein, şeker, yağ gibi maddelerin sentezini arttırdığı belirtilmektedir. Bu gübreler ile üretilen domateslerde potasyum ve kalsiyum içeriğinin sentetik gübreler ile üretilenlere oranla daha yüksek olduğu bildirilmiştir.

Sargassum vulgare Agardh

Sargassum vulgare Agardh

E. Ü. Ziraat Fakültesi ve Su Ürünleri Fakültesi’nin ortaklaşa yürüttükleri bir çalışmada İzmir körfezi’nde özellikle İlkbahar aylarında yüksek biyomaslar oluşturan ve Bostanlı kıyılarında kirliliğe nedenolmasından dolayı İzmir Büyük Şehir Belediyesi tarafından toplatılıp atılan çok miktarda Ulva rigidaAgardh ve az miktarda Gracilaria verrucosa (Hudson) Papenfuss ile Urla kıyılarından toplanan Sargassum vulgare Agardh gibi makro-alg türleri tatlı su ile yıkandıktan sonra kurutulmuş ve daha sonra öğütülerek toz haline getirilmiştir.

Toplanan makro alg türlerinin semizotu (Portulaca oleraceae L.), fasulye (Phaseolus vulgaris L.) ve havuç (Daucus carota L.) yetiştiriciliğinde organik gübre materyali olarak kullanım olanakları araştırılmıştır. Sebze tohumları çimlenip toprak yüzeyine çıktıktan sonra toz haline getirilen algler su ile eritildikten sonra toprak yüzeyine sıvı halde verilmiştir. Makro alg türlerinin verim üzerine olan etkileri konvansiyonel yetiştiricilikte alınan verim değerlerine yakın olduğu görülmüştür.

İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından İzmir körfezinden toplanan değişik makro-alglerin Makro ve Mikro Besin Element İçerikleri Çizelge 1’de verilmiştir.

tablo

Çizelge 1. Alglerin Makro ve Mikro Besin Element İçerikleri

Ulva türleri azot yönünden çok zengin ortamlarda daha iyi gelişme gösterdiğinden dolayı nitrofil formlar olarak da adlandırılır. Gracilaria’nın gelişiminde sıcaklık, tuzluluk, ışık gibi çevresel faktörlere ek olarak azotun etkili olduğu, nitrojenin Gracilaria tarafından 24 saat boyunca alınabildiği ve diğer alglerin aksine Gracilaria’da karanlıkta dahi nitrojen emilim miktarının azalmadığı bildirilmektedir.

Dünya genelinde ve Türkiye iç pazarında organik tarım ürünlerine olan talebin artması organik gübrelerin kullanımını arttırmıştır. Katkı maddesi içermeyen ve bazı kimyasal proseslerden geçirilmeyen organik tarımsal girdilerin kullanımına olan talep gerek insan sağlığı gerek ekolojik açıdan artış göstermektedir.

Toprağı havalandırıcı ve nem tutucu olması, azot yönünden çiftlik gübresi kadar zenginlik göstermesi, makro ve mikro besin elementleri ve endojen olarak sentezlenen bazı hormonları ihtiva etmelerinden dolayı deniz yosunları gübre olarak birçok ülkede değerlendirilmektedir.

Türkiye’de denizlerimizde doğal olarak yayılım gösteren bazı deniz yosunlarının organik tarımda kullanılabilirliğine yönelik yapılmış çalışmalar azdır. Bu çalışmalar genel anlamda alglerin metal içeriklerinin belirlenmesi üzerine olup Ulva, Gracilaria ve Petalonia cinsi alglerin makro ve mikro besin elementlerince zengin hammadde kaynakları olduğunu desteklemektedir. Bu bağlamda ülkemizde doğal olarak stokları bulunan bazı makro alglerin geri kazandırılarak tarımsal faaliyetlerde değerlendirilebilirliğinin araştırılması hem ekolojik hem de ekonomik faydalar sağlayacaktır. Yüksek biomaslara ulaşan makro-alglerin değişik değerlendirme yaklaşımlarından biri organik gübre olarak değerlendirilmesi yani tarımsal üretimde girdi olarak kullanılmaları hem ekonomik ve hem de kent çevre kirliliğinin azaltılması yönünden önem taşımaktadır.

Kaynaklar:
Anonim. 1997. Maxicrop Uygulama Rehberi. Koyuncular Tarım Tic. A.Ş. Konya.
Cirik, Ş., Uysal, H., Parlak, H., Demirkurt, E., Küçüksezgin, F. 1988. Heavy metal accumulation by marine vegetation in polluted waters of Izmir Bay. International Symposium on Plants and Pollutants in Developed and Developing Countries. Balçova, İzmir, 33-38.
Cirik, Ş., Cirik, S. 1999. Su Bitkileri I. Deniz Bitkilerinin Biyolojisi, Ekolojisi, Yetiştirme Teknikleri. Ege Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Yayınları No:58 Bornova, İzmir.
Çetingül, V., 2001. Petalonia fascia (O.F. Müll.) Kuntze’nın Biyokimyasal Kompozisyonunun Mevsimsel Değişimi . E.Ü. Su Ürünleri Dergisi 18(1/2): 117-124
Çetingül, V., Aysel, V. 1998. Ekonomik değerdeki bazı kahverengi ve kırmızı alglerin ağır metal birikim düzeyleri. E.Ü. Su Ürün. Der.15.1-2: 63-76.
Demir, H., Gölükçü, M., Topuz, A., Özdemir, F., Polat, E., Şahin, H. 2003. Yedikule ve Iceberg Tipi Marul Çeşitlerinin Mineral Madde İçeriği Üzerine Ekolojik Üretimde Farklı Organik Gübre Uygulamalarının Etkisi, Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 16(1), 79-85
Erdin, N., Özsöz, Ş., 1983. Deniz alglerinin anorganik element içerikleri. E.Ü. Faculty of Science Journal Series B, 501-507.
Kayahan, H.S., 2001. Ekolojik Tarımda İç Pazarın Gelişimi. Türkiye 2. Ekolojik Tarım Sempozyumu, 14-16 Kasım. Antalya.
Öztürk, M., 1994. Sinop’un Koy ve Limanlarında Yayılım Gösteren Patella Coerulae L. Ve Enteromorpha linza (L.) l. Agardh Türklerindeki Ağır Metal Düzeyleri. Tr. J. Of Biology, 18, 195 –211.
Stirk, W.A. and Van Staden, J. 1997. Screening of some South African seaweeds for cytokinin-like activity. South African Journal of Botany 63: 161-164.
Tüzen, M., 2002. Determination of Trace Metals in Sea Lettuce (Ulva Lactuca) by Atomic Absorption Spectrometry, Fresenius Environmental Bulletin, 11(7), 405-409

 

Kaynak:  http://www.dunyagida.com.tr/dergioku.php?haberid=2175

Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu Deniz Yosunu

Etiketler:

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yaz